DÜÐÜN ADETLERÝ 

Evlenme Yaþý 

Ýlçe ve çevresinde evlenme yaþý eskiden 16-17 idi. Küçük yaþta evlenme geleneði, gençlerin kendi tercihlerinden  ziyade ailelerinin kararýna baðlýydý. Aileler bir taraftan çocuklarýnýn mürüvvetini görmek için, diðer taraftan da evliliðin aileye katacaðý iþ gücünü hesaba katarak çocuklarýný erken evlendirirlerdi. Hatta yörede "Erken kalkan yol alýr; erken evlenen döl alýr." ifadesi yaygýndýr.

Günümüzdeyse aileler evliliklerde  kendi tercihlerinin yanýnda çocuklarýnýn da tercihlerini dikkate alýrlar. Genel olarak görücü usulü ile yapýlan evliliklerde kararlar birlikte alýnýr. Evlenme yaþý erkeklerin askerliklerini bitirmeleri ve bir iþ sahibi olmalarýna baðlýdýr. Kýzlar eskiye oranla daha büyük yaþlarda evlendirilirler. Günümüz evliliklerinde erkeðin de, kýzýn da mutlaka onaylarý alýnýr.

Çocuðunu evlendirmek isteyen aile, öncelikle oðlunun fikrini sorar. Kendi tercihi varsa ve bu tercihin aile tarafýndan da uygun görülmesiyle birlikte kýz istenir.

Kýz araþtýrmalarýnda çok titiz davranýlýr. Hatta bu araþtýrma o kadar detaylý olur ki kýzýn soyu sopu ince elekten geçirilir. Nitekim yörede  "Anasýna bak kýzýný al, kenarýna bak bezini al. " tabiri çok yaygýndýr. 

Kýz Ýsteme

Ýlçede evlilikler genellikle görücü usulüyle yapýlýr. Ýlk önce bir kadýn aracýlýðýyla kýz evinin aðzý yoklanýr. Bu aðýz yoklamasýndan kýzýn kesinlikle haberi olmaz. Eðer kýz evi,  kýzý vermeye razý gibiyse oðlanýn annesi ile aracý kadýn tekrar kýz evine giderler. Kadýnlar arasýnda söz kesimi tamamlanýnca oðlan tarafýnýn ileri gelen büyükleri kýzý istemeye giderler. Ve usule uygun olarak "Allah'ýn emri peygamberin kavliyle" kýz istenir. Ýsteme esnasýnda kýz, dünürcülere kahve ikram ederek kendini gösterir. Bu arada dünürler de kýzý iyice süzerler. Kýz evi bu istemeye hemen cevap vermez. Biraz düþünme ve yakýn akrabalarýna danýþma süresi ister. Kýz evi amcanýn, dayýnýn  ve en büyük erkek kardeþin fikrine baþvurur.

Bunlardan herhangi birisinin rýzasý olmadýðý taktirde  kýz verilmez. Amca, dayý ve en büyük erkek kardeþ razý iseler oðlan evi bu üç kiþiye kardeþ yolu, emmi ve dayý yolu denilen  hediye gönderir.

Bir müddet sonra oðlan evi tekrar giderek kýz tarafýnýn cevabýný alýr. Bütün bunlardan sonra kýz verilir ve "kalýn" kesilir. Oðlan evi yün ve kalýn hariç, hiçbir þeye karýþmaz. Kalýn kesildikten sonra kýzýn tatlýsý yenilir. Tatlýdan sonra sýra artýk niþandadýr.

Günümüzde ise kalýn veya baþlýk adý altýnda alýnan süt parasý ortadan kalkmýþtýr.  Çaðýn gereklerine uygun olarak düðün harcamalarý kýz ve oðlan evi tarafýndan ortak olarak yapýlmaktadýr. 

Niþan: 

Niþan için hazýrlýklar yapýlýr. Kýz eviyle oðlan evi birlikte alýþ-veriþe giderek kýza elbise ve taký alýnýr. Niþan eðlenceli bir þekilde yapýlýr. Yakýn dost ve akrabalar davet edilir. Davette yemekler verilir ve tatlýlar ikram edilir. Oðlan evi ve akrabalarý kýza altýn takarlar. Niþandan sonra düðün tarihi kararlaþtýrýlýr. Oðlan evi kýz evinden izin ister. Kendilerinin belirlediði tarihlerin uygun olup olmadýðýný kýz evine sorar.Onlarýn da onayý alýndýktan sonra düðün iþlemlerine geçilir.

Kýz ve oðlan, düðün olana kadar birbirlerine yaklaþamaz ve birbirleriyle konuþamazlar. Bu gelenek halen köylerimizde devam etmektedir.

Köylerde kadýnlar yolda veya sokakta erkekle karþýlaþtýklarý zaman erkeðin önüne geçmezler. Ellerini, kollarýný sallayarak yürümezler. 

Çeyiz Açma : 

Ýlçede çeyiz önemli bir kültürdür. Küçük yaþlardan itibaren kýzlar

çeyiz düzmeye baþlarlar. Bunlar arasýnda el iþlemeleri, nakýþ, oya, mutfak eþyalarý sayýlabilir. Hazýrlanan çeyizler sandýk ve cemekan içerisinde muhafaza edilir. Evlilik çaðýna gelen her genç kýz bu hazýrlýklarý yapar. Düðünden birkaç gün önce, hazýrlanan çeyizler kýz evinde sergilenir. Düðüne davet edilen kiþiler (kadýnlar) ve konu-komþu çeyiz görmeye gelerek hediyeler sunarlar. Kýzýn çeyizinde eksik bir eþya varsa tamamlanýr. Gelin çýkarýlmadan bir gün önce çeyiz, davul-zurna eþliðinde oðlan evine götürülür.  

Düðün : 

Düðün için "okuntu" denilen davetiyeler gönderilir. Buna "yol" da denir. Yol, daha çok yakýn akraba ve dostlara gönderilir. Diðer çaðrýlacaklar ise davetiye gönderilerek düðüne çaðrýlýr.

Düðün, geleneksel olarak cuma akþamýndan pazar günü  öðleye kadar devam eder. Düðünün baþladýðý günden itibaren düðün evine Türk Bayraðý çekilir.

Düðün süresince damadýn arkadaþlarýndan birisi "saðdýç" seçilir. Saðdýç, damada rehberlik eder. Düðün sonrasý için öðütler verir.  Damadý hamama ve berbere götürür. Düðün eðlencelerini saðdýç yönlendirir.

Davetlilerin yeme-içme ve barýnma ihtiyaçlarý düðün evi tarafýndan karþýlanýr. Davul-zurna eþliðinde oyunlar oynanýr, halaylar çekilir.  

Kýna gecesi: 

Düðünden bir gün önceki gecedir. Bu gece düðünün en renkli ve en eðlenceli gecesidir. Kýna gecesi öncesi bir koç süslenerek kýz evine gönderilir. Erkek tarafýndan bir grup kadýn, geline kýna yakmaya giderler.Türkü ve maniler eþliðinde kýna yakarlar. Gecede kadýnlar çið köfte yoðurarak eðlenirler.

Kýna bir tasta yoðrulur. Gelinin eline ve ayaklarýna kýna yakýlýr. Orada bulunanlardan isteyenler de kýna yakarlar. Kýna yakma esnasýnda türküler söylenir.

Kýna gecesinde mani örnekleri : 

Gelin almaya gitme: 

Sabah olmasýyla birlikte erkek evinde gelin alma hazýrlýklarý baþlar. Önce bir ekip gönderilerek kýzýn çeyizi erkek evine getirilir. Gelin aracý süslenilir. Öðleye doðru gelin almak üzere topluluk halinde hareket edilir. Gelin evine varýldýðýnda kýz evinin kapýsý kilitlenir. Kapýyý açmak için kýzýn erkek kardeþine bahþiþ verilmesi istenir. Para konusunda bir hayli mücadele edilir. Araya hatýrý geçen kiþiler girerek iki tarafýnda rýzasý alýnarak kapý açtýrýlýr. Kapýnýn açýlmasýyla engeller bitmez. Kýz tarafýnýn yakýnlarýndan biri çeyiz sandýðýnýn üzerine oturur. O da bahþiþini ister. Saðdýçla sýký bir pazarlýða girilir. Nihayet o engelde aþýlýr. Kýzýn erkek kardeþi gelinin beline kýrmýzý kuþak baðlar. Kýrmýzý kuþaðýn anlamý kýzýn bekaretini ifade eder.

Gelin dýþarý çýkarýlýr. Düðünün en hüzünlü aný bu andýr. Çalgýcýlar da en hüzünlü   havalarý bu sýrada çalarlar. Kýz tarafýnda adeta bir matem havasý yaþanýr.

Kýz, önce babasýnýn ve annesinin; sonra da aile büyüklerinin elini öperek vedalaþýr.

Gelin alayý davul zurna eþliðinde büyük bir coþku içerisinde araçlarla konvoy halinde erkek evine doðru yol alýr. Konvoy ilerlerken yer yer gelin aracýnýn önü bahþiþ için kesilir. Gelinin erkek evine giriþi sýrasýnda baþýna þeker saçýlýr. Uður olsun diye gelin, cam bir bardaðý kýrarak yeni evine girer. Akþam yemeðinden sonra çiftlere imam tarafýndan dini nikah kýyýlýr.

Gelin ve damat kendi odalarýna geçerler. Ýki rekat namaz kýlarlar. Damat gelinin duvaðýný açmak için ona "yüz görümlüðü" adý altýnda hediye verir.

Gerdek sabahý damat aile büyüklerinin elini öper.

O günden itibaren üç gün süreyle konu komþu duvak görmeye gelirler.

Bir hafta sonra gelinle damat kýz tarafýna el öpmeye giderler. Bu ziyaret sýrasýnda gelinin babasý yeni evli çifte bir hediye verir.  

Doðum :

Eskiden genellikle köylerde doðum diplomasýz ebe kadýnlar tarafýndan yapýlýrken þimdi bu durum ortadan kalkmýþtýr.

Yörede çocuk doðduðunda komþu ve yakýlarý tarafýndan "güvent" adý verilen gelenek uygulanýr.

Güvent  :

Çocuk yeni doðduðunda sepete konulan hediyenin bacadan ipe baðlanarak býrakýlmasý.

Çocuðun diþleri çýktýðýnda (diþ hediði :buðdayýn kaynatýlmasý) yapýlarak komþularýna daðýtýlýr. Yürümeye baþlayýnca da "köstek kýrma" yapýlýr. Bulgurlu tavuk pilavý piþirilir, çocuklara koþu yaptýrýlýr.